SAF ला चालना देण्यासाठी IATA, ISMA आणि प्राज इंडस्ट्रीज एकत्र

नवी दिल्ली: शाश्वत विमान इंधन (Sustainable Aviation Fuel – SAF) चा वापर वाढवण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय हवाई परिवहन संघ (International Air Transport Association – IATA), इंडियन शुगर अँड बायो-एनर्जी मॅन्युफॅक्चरर्स असोसिएशन (Indian Sugar and Bio-energy Manufacturers Association – ISMA) आणि प्राज इंडस्ट्रीज लिमिटेड (Praj Industries Limited) यांनी एकत्र येऊन काम करण्याचा निर्णय घेतला आहे. या सहकार्यामुळे भारतातील SAF उत्पादन आणि वापराला चालना मिळेल अशी अपेक्षा आहे.

IATA नुसार, भारत हा अमेरिका आणि चीननंतर जगातील तिसरा सर्वात मोठा नागरी उड्डयन बाजारपेठ आणि पेट्रोलियम ग्राहक आहे. प्रगतीशील धोरणांद्वारे SAF चा वेगाने अवलंब करून भारत जैवइंधनात आपले नेतृत्व मजबूत करू शकतो. भारताचा SAF उपक्रम इतर उदयोन्मुख अर्थव्यवस्थांसाठी एक आदर्श ठरू शकतो.

भारताने ऊर्जा संक्रमण आणि आर्थिक विकासाची गुरुकिल्ली म्हणून जैवइंधनाला स्थान देण्यासाठी ग्लोबल बायोफ्यूल अलायन्स सुरू केला आहे. यामध्ये 2028 पर्यंत आंतरराष्ट्रीय उड्डाणांसाठी 2% SAF मिश्रणाचे उद्दिष्ट समाविष्ट आहे. हे साध्य करण्यासाठी हमीभाव, नवीन प्रकल्पांसाठी भांडवली समर्थन आणि तांत्रिक मानके यासारख्या सक्षम धोरणांचा समावेश आहे. विशेष म्हणजे, भारताने पेट्रोलमध्ये १५.८% इथेनॉल मिश्रणाचे उद्दिष्ट साध्य केले आहे, जे जैवइंधनातील भारताच्या प्रगतीचे एक महत्त्वाचे सूचक आहे.

या सहकार्याअंतर्गत, IATA, ISMA आणि प्राज इंडस्ट्रीज हे देशात वापरल्या जाणाऱ्या फीडस्टॉकच्या (कच्च्या मालाच्या) जीवन चक्र मूल्यांकनासाठी (life cycle assessment) जागतिक सर्वोत्तम पद्धतींवर मार्गदर्शन प्रदान करण्यासाठी एकत्र काम करतील.

जागतिक स्तरावर, IATA ला अपेक्षा आहे की 2025 मध्ये SAF उत्पादन 2 दशलक्ष टन (2.5 अब्ज लीटर) पर्यंत पोहोचेल, जे एअरलाइनच्या एकूण इंधन वापराच्या केवळ 0.7% आहे. उत्पादन वाढवण्यासाठी आणि खर्च कमी करण्यासाठी प्रगतीचा वेग वाढवणे आवश्यक आहे.

सध्या बहुतेक SAF युरोपमध्ये जात आहे, कारण 1 जानेवारी 2025 पासून EU आणि UK चे नियम लागू झाले आहेत. युरोपमधील एअरलाइन्ससाठी SAF ची किंमत आता दुप्पट झाली आहे, कारण SAF उत्पादक किंवा पुरवठादार ‘अनुपालन शुल्क’ (compliance fee) आकारत आहेत. युरोपमधील नियमांची पूर्तता करण्यासाठी अपेक्षित असलेल्या एक दशलक्ष टन SAF साठी, सध्याच्या बाजारभावाने अपेक्षित खर्च $1.2 अब्ज आहे, ज्यात अतिरिक्त $1.7 अब्ज अनुपालन शुल्क जोडले जाईल. या शुल्कामुळे युरोपमधील SAF पारंपरिक जेट इंधनापेक्षा पाच पट अधिक महाग झाले आहे.

SAF च्या जागतिक बाजाराच्या विकासाला पाठिंबा देण्यासाठी IATA दोन उपक्रमांवर काम करत आहे: आंतरराष्ट्रीय नियमांचे पालन करण्यासाठी SAF खरेदी आणि वापर ट्रॅक करण्यासाठी CADO द्वारे व्यवस्थापित SAF रजिस्ट्री, आणि SAF खरेदी सुलभ करण्यासाठी SAF मॅचमेकर. IATA सरकारांना अधिक प्रभावी धोरणे तयार करणे, SAF समाविष्ट असलेल्या ऊर्जा धोरणासाठी व्यापक दृष्टीकोन विकसित करणे आणि CORSIA ची यश सुनिश्चित करणे या तीन क्षेत्रांवर लक्ष केंद्रित करण्याचे आवाहन करते.