FRP दर : भोगावती कारखाना राज्यात अव्वल, पण थकबाकी मोठी

आवडल्यास ही बातमी शेअर करा
ऊस तोडणी -वाहतूक खर्च कमी तिथे शेतकऱ्याला पैसे जास्त! कोल्हापूर-सांगली पट्टा अव्वल; मराठवाड्यात प्रति टन मोठी तूट

पुणे : ऊस उत्पादक शेतकऱ्याला कारखाना किती एफआरपी देतो, हा प्रश्न आता सर्वांना माहीत आहे. पण त्याहूनही महत्त्वाचा प्रश्न आहे — शेतकऱ्याच्या हातात प्रत्यक्षात किती पैसे पडतात? कारण ऊस तोडणी आणि वाहतुकीचा खर्च एफआरपीतून आधीच वजा होतो. हा खर्च जेथे कमी, तेथे शेतकऱ्याला अधिक पैसे — आणि जेथे जास्त, तेथे शेतकऱ्याच्या पदरात कमी.

साखर आयुक्तालयाच्या अलीकडच्या आकडेवारीवर नजर टाकली असता, कोल्हापूर जिल्ह्यातील भोगावती सहकारी कारखाना एफआरपीची रक्कम देण्यात राज्यात आघाडीवर असल्याचे दिसून येते, तसेच त्याचा तोडणी आणि वाहतूक खर्चदेखील सर्वात कमी आहे. मात्र दुसरीकडे या कारखान्याकडे सुमारे ५० टक्क्यांपेक्षा अधिक एफआरपी थकबाकी आहे. या कारखान्याने सुमारे ४.३२ लाख मे. टन ऊस गाळप केले, सरासरी साखर उतारा १२.७५ टक्के राहिला. त्याच्याकडे अद्याप सुमारे ७५ कोटी शेतकऱ्यांचे देणे आहे.

साखर आयुक्तालयाने यंदाच्या गाळप हंगामासाठी एफआरपी दर निश्चित करताना, तोडणी आणि वाहतूक खर्चाचा संबंधित कारखान्याचा मागच्या हंगामातील सरासरी दर गृहित धरल्याचे आयुक्तालयाच्या आकडेवारीवरून दिसून येते. त्या फॉर्म्युल्यानुसार यंदा भोगावती कारखान्याचा दर राज्यात उच्चांकी ठरला आहे.

Bhogawati CO-op Sugar Mill, Kolhapur
तोडणी-वाहतूक खर्च म्हणजे नक्की काय?

केंद्र सरकार दरवर्षी ऊसाचा एफआरपी (उचित आणि किफायतशीर दर) जाहीर करते. हा भाव साखर कारखान्याने शेतकऱ्याला द्यायचा असतो. मात्र त्यातून ऊस तोडणी मजुरांचे मेहनताणे आणि शेतापासून कारखान्यापर्यंत वाहतुकीचा खर्च वजा केला जातो. या वजावटीनंतर जी रक्कम उरते, ती शेतकऱ्याच्या खात्यात जमा होते. म्हणजेच तोडणी-वाहतूक खर्च जेवढा कमी, तेवढे शेतकऱ्याच्या हातात अधिक पैसे पडतात.

साखर आयुक्तालयाच्या अहवालानुसार, तुलना केली असता कोल्हापूर आणि सांगली जिल्हे राज्यात किती वेगळ्या उंचीवर आहेत, हे लगेच लक्षात येते.

भोगावती सह. साखर कारखाना — राज्यात सर्वात कमी वजावट, सर्वात जास्त पैसे

कोल्हापूर जिल्ह्यातील श्री भोगावती सहकारी साखर कारखाना (परिते, ता. करवीर) या निकषावर राज्यात सर्वप्रथम आहे. या कारखान्यात ऊस घालणाऱ्या शेतकऱ्याच्या एफआरपीतून तोडणी व वाहतुकीपोटी प्रति मेट्रिक टन केवळ 762 वजा झाले — हे राज्यातील सर्वात कमी आहे. परिणामी या कारखान्याचा शेतकऱ्याला मिळणारा निव्वळ दर 3,653 प्रति मेट्रिक टन इतका आहे — जो या हंगामात राज्यात सर्वाधिक ठरला आहे.

याच कारखान्याच्या जवळच असलेल्या श्री दुधगंगा सहकारी साखर कारखाना (बिद्री, ता. कागल) चा निव्वळ एफआरपी दर ₹3,607 आणि कुंभी-कासारी सहकारी साखर कारखाना (कुडित्रे, ता. करवीर) चा निव्वळ दर ₹3,558 प्रति मेट्रिक टन आहे. या तीन कारखान्यांनी कोल्हापूरचा नावलौकिक संपूर्ण राज्यात उंचावला आहे.

कोल्हापूर-सांगलीचे वर्चस्व

राज्यातील शेतकऱ्यांना सर्वाधिक निव्वळ भाव देणाऱ्या पहिल्या पंधरा कारखान्यांपैकी बारा कारखाने एकट्या कोल्हापूर व सांगली जिल्ह्यातील आहेत. उर्वरित तीन सातारा जिल्ह्यातील आहेत.

कोल्हापूरमधील दालमिया भारत शुगर अँड इंडस्ट्रीज लि. (आसुले-पाले, ता. पन्हाळा) हा खाजगी कारखाना ₹3,634 निव्वळ भावासह दुसऱ्या स्थानावर आहे. सांगलीतील दालमिया भारत शुगर (कोकुरुड, ता. शिराळा) हा ₹3,537 सह पाचव्या स्थानावर आहे. खाजगी कारखाने असूनही या दोन्ही कारखान्यांनी शेतकऱ्यांना उत्तम भाव दिला, हे विशेष.

सातारा जिल्ह्यातील यशवंतराव मोहिते कृष्णा सहकारी साखर कारखाना (रेठरे बु., ता. कराड) हा 12,000 टन दैनंदिन गाळप क्षमतेचा मोठा कारखाना ₹3,493 निव्वळ भावासह सातव्या स्थानावर आहे. एवढ्या मोठ्या कारखान्याने तोडणी-वाहतूक खर्च इतका नियंत्रणात ठेवणे हे कौतुकास्पद आहे.

सांगलीच्या राजारामबापू पाटील साखर कारखान्याच्या तीन युनिट्सनी या क्रमवारीत उल्लेखनीय कामगिरी केली आहे. साखराळे, वाटेगाव-सुरुल आणि कारंदवाडी या तीन ठिकाणची युनिट्स अनुक्रमे 11व्या, 12व्या आणि 25व्या स्थानावर आहेत. एकाच व्यवस्थापनाखाली तीन कारखान्यांनी सातत्यपूर्ण उत्कृष्ट कामगिरी करणे हे त्यांच्या संघटनात्मक ताकदीचे द्योतक आहे.

मराठवाड्यातील वास्तव — मोठी तफावत

कोल्हापूर-सांगलीत शेतकऱ्याला प्रति मेट्रिक टन ₹3,300 ते ₹3,653 मिळत असताना, लातूर, नांदेड, हिंगोली, परभणी, बीड, धाराशिव या जिल्ह्यांतील शेतकऱ्यांना मात्र ₹2,400 ते ₹2,950 च्या आसपास मिळतात. म्हणजेच एका मेट्रिक टन उसावर ₹700 ते ₹1,200 ची तफावत आहे. एखाद्या सामान्य शेतकऱ्याने एका हंगामात 50 मेट्रिक टन ऊस दिल्यास या फरकामुळे त्याला ₹35,000 ते ₹60,000 कमी मिळतात — हे केवळ भौगोलिक अंतर आणि साखर उताऱ्याच्या फरकामुळे.


ही तफावत का निर्माण होते?

या असमतोलाची तीन प्रमुख कारणे आहेत.

पहिले — साखर उतारा : कोल्हापूर-सांगलीत ऊसाचा साखर उतारा 11 ते 12.89 टक्के आहे. मराठवाड्यात तो 8 ते 10 टक्क्यांदरम्यान असतो. जास्त उतारा म्हणजे एफआरपी दर जास्त आणि म्हणून शेतकऱ्याला अधिक पैसे.

दुसरे — कारखान्याजवळ ऊस शेती : कोल्हापूर-सांगलीत शेते आणि कारखाने यांच्यातील अंतर कमी असल्याने वाहतूक खर्च स्वाभाविकच कमी राहतो. मराठवाड्यात ऊसाचे क्षेत्र विस्कळित असल्याने ऊस दूरवरून आणावा लागतो.

तिसरे — तोडणी मजुरांची उपलब्धता : पश्चिम महाराष्ट्रात तोडणी मजुरांची मोठी उपलब्धता असल्याने हमाली खर्च नियंत्रणात राहतो. मराठवाड्यात मजुरांची टंचाई असल्याने हमाली खर्च अधिक आहे. त्यात अनेक सहकारी कारखान्यांनी स्वतःची तोडणी पथके, वाहन यंत्रणा आणि खरेदी केंद्रे उभारल्याने कोल्हापूरमध्ये हा खर्च आणखी कमी झाला आहे.


एक विरोधाभास

धाराशिव जिल्ह्यातील डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर सहकारी साखर कारखाना आणि भीमाशंकर शुगर मिल्स यांचा तोडणी-वाहतूक खर्च राज्यात अनुक्रमे दुसऱ्या व तिसऱ्या क्रमांकावर कमी आहे — म्हणजे ते शेतकऱ्याकडून कमी वजावट करतात. पण तरीही शेतकऱ्याला मिळणारा निव्वळ भाव कोल्हापूरच्या तुलनेत खूपच कमी आहे. कारण या भागातील ऊसाचा साखर उतारा कमी असल्याने एफआरपी दरच मुळात कमी ठरतो. कमी वजावट असूनही निव्वळ भाव कमी — हा विरोधाभास या भागातील शेतकऱ्यांची खरी शोकांतिका अधोरेखित करतो.

नव्या कायद्यात उपाय?

केंद्र सरकारने नुकताच प्रसारित केलेल्या ‘ऊस नियंत्रण आदेश 2026’ च्या मसुद्यात तोडणी-वाहतूक खर्चावर अंकुश ठेवण्याचे संकेत आहेत. कारखान्यांनी स्वतःच्या वाहतुकीने ऊस आणल्यास त्यांनाच या खर्चाची वजावट मर्यादित करण्याचे बंधन घालण्यात येणार आहे. जर हे प्रत्यक्षात आले, तर मराठवाडा आणि विदर्भातील शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे. शिवाय 14 दिवसांत एफआरपी न दिल्यास 15 टक्के व्याज आकारण्याची तरतूद शेतकऱ्यांना भक्कम संरक्षण देणारी ठरणार आहे.

एफआरपी जाहीर होणे आणि शेतकऱ्याच्या हातात पैसे पडणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत, हे या आकडेवारीतून स्पष्ट होते. कोल्हापूरचा शेतकरी प्रति टन ₹3,653 घेऊन घरी जातो, तर मराठवाड्यातील शेतकरी ₹2,400 ते ₹2,900 वर समाधान मानतो. ही दरी केवळ आर्थिक नाही — ती धोरणात्मक अपयशाची खूण आहे. तोडणी यंत्रणा बळकट करणे, ऊस वाहतूक अनुदान आणि जवळच्या भागात ऊस क्षेत्र वाढवणे हे उपाय मराठवाडा-विदर्भातील ऊस उत्पादकांसाठी आता केवळ इच्छित नव्हे, तर अत्यावश्यक झाले आहेत.

FRP — 15 एप्रिल 2026

FRP अहवाल 15.04.2026 — (H&T) व (Net FRP प्रति टन) विश्लेषण

स्रोत:| साखर आयुक्तालय, महाराष्ट्र
सर्वात कमी H&T
₹762.40/MT
श्री भोगावती ससाका, कोल्हापूर
सर्वाधिक Net FRP
₹3,653.29/MT
श्री भोगावती ससाका, कोल्हापूर
महत्त्वाचा संबंध
कमी H&T → जास्त Net FRP → शेतकऱ्यांना अधिक पैसे
#कारखान्याचे नावजिल्हाप्रकारTCDH&T ₹/MT ↑Net FRP ₹/MT
1श्री भोगावती ससाका लि. परिते, करवीरकोल्हापूरसहकारी4000762.403653.29
2डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर ससाका लि. अरविंदनगर, धाराशिवधाराशिवसहकारी5000779.682852.67
3भीमाशंकर शुगर मिल्स लि. पारगाव, वाशीधाराशिवखाजगी500784.182506.32
4श्री दुधगंगा ससाका लि. बिद्री, कागलकोल्हापूरसहकारी7500795.413607.48
5जयहिंद शुगर प्रा.लि. (गंगापूर ससाका), छ.सं.नगरछ.सं.नगरसहकारी2000795.682597.24
6कुंभी कासारी ससाका लि. कुडित्रे, करवीरकोल्हापूरसहकारी5000822.363558.39
7श्री सुभाष शुगर प्रा. लि. हादगाव, नांदेडनांदेडखाजगी3500833.982456.52
8मुक्तेश्वर शुगर मिल्स लि. शेंदुरवाडा-धामोरी, गंगापूरछ.सं.नगरखाजगी2500835.162770.55
9आप्पासाहेब नलावडे गडहिंग्लज तालुका ससाका लि. सरळीकोल्हापूरसहकारी2500842.683074.77
10बळीराजा साखर कारखाना लि. कानडखेड, पूर्णा, परभणीपरभणीखाजगी3500845.623128.38
11कपीश्वर शुगर अँड केमिकल लि. जवळाबाजार, औंढा नागनाथ, हिंगोलीहिंगोलीखाजगी2500846.252787.14
12रेणा ससाका लि. निवाडा, रेणापूर, लातूरलातूरसहकारी4900854.183169.15
13पन्नगेश्वर शुगर मिल्स लि. पानेगाव, रेणापूर, लातूरलातूरखाजगी1250854.182584.06
14कर्मयोगी अंकुशराव टोपे समर्थ ससाका यु-2 तीर्थपुरी, घनसावंगी, जालनाजालनासहकारी2500854.422932.24
15यशवंतराव मोहिते कृष्णा ससाका लि. रेठरे बु. कराड, सातारासातारासहकारी12000859.243493.48
16श्री वृद्धेश्वर ससाका लि. वृद्धेश्वर, पाथर्डी, अहिल्यानगरअहिल्यानगरसहकारी2500859.282807.32
17श्री संत दामाजी ससाका लि. मंगळवेढा, सोलापूरसोलापूरसहकारी2500860.352688.27
18शिवाजी सर्व्हीस स्टेशन मांजरी-बाऱ्हाळी, मुखेड, नांदेडनांदेडखाजगी1250865.242622.48
19भाऊराव चव्हाण ससाका लि. डोंगरकडा, कळमनूरी, हिंगोलीहिंगोलीसहकारी1800866.692931.74
20द माळेगाव ससाका लि. शिवनगर बारामती, पुणेपुणेसहकारी7500868.483269.03
21श्री विघ्नहर ससाका लि. निव्रतीनगर शिरोली, जुन्नर, पुणेपुणेसहकारी5000868.813151.40
22छत्रपती ससाका लि. सोनाजीनगर सावरगाव, माजलगाव, बीडबीडसहकारी2500872.502419.73
23शेतकरी ससाका लि. किल्लारी, औसा, लातूरलातूरसहकारी1250874.552605.21
24श्री दत्त शेतकरी ससाका लि. शिरोळ, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी12000877.973377.87
25श्री. तात्यासाहेब कोरे वारणा ससाका लि. वारणानगर, पन्हाळाकोल्हापूरसहकारी12000881.823399.28
26भीमाशंकर ससाका लि. दत्तात्रयनगर अवसरी बु. आंबेगाव, पुणेपुणेसहकारी6000883.363272.14
27क्रांतीअग्रणी डॉ. जी. डी. बापूलाड ससाका लि. कुंडल, पलूस, सांगलीसांगलीसहकारी7500883.813367.53
28श्री रेणुकादेवी शरद ससाका लि. विहामांडवा, पैठण, छ.सं.नगरछ.सं.नगरसहकारी1250885.782404.72
29पुर्णा ससाका लि. बसमत नगर, हिंगोलीहिंगोलीसहकारी2500885.882822.24
30श्री तुळजाभवानी शुगर प्रा. लि. आडगाव, सेलू, परभणीपरभणीखाजगी3500887.532591.54
31नॅचरल शुगर अँड अलाईड इंडस्ट्रीज लि. रांजणी, कळंब, धाराशिवधाराशिवखाजगी5000887.733143.21
32भाऊराव चव्हाण ससाका लि. यु-1 लक्ष्मीनगर, अर्धापूर, नांदेडनांदेडसहकारी3500888.382761.96
33कल्लाप्पाण्णा आवाडे जनसेवा शेतकरी ससाका लि. हुप्परी, हातकणंगलेकोल्हापूरसहकारी16000889.293318.11
34टोकाई ससाका लि. कुरुंदा, वसमतनगर, हिंगोलीहिंगोलीसहकारी1250890.362625.04
35संत शिरोमणी मारुती महाराज ससाका लि. बेलकुंड, औसा, लातूरलातूरसहकारी2000891.072973.79
36श्री सोमेश्वर ससाका लि. सोमेश्वरनगर, बारामती, पुणेपुणेसहकारी7500893.853285.87
37योगेश्वरी शुगर इंडस्ट्रीज लि. लिंबा, पाथरी, परभणीपरभणीखाजगी1500893.902579.98
38कमिलाभवानी ग्लोबल कॉर्प (विठ्ठल रिफाइंड शुगर्स) पांडे, कर्माळासोलापूरखाजगी5000894.852395.65
39विठ्ठलराव शिंदे ससाका लि. पिंपळनेर, माढा, सोलापूरसोलापूरसहकारी15000895.252859.58
40जागृती शुगर अँड अलाईड इंडस्ट्रीज लि. तळेगाव, देवणी, लातूरलातूरखाजगी4800899.923162.16
#कारखान्याचे नावजिल्हाप्रकारTCDH&T ₹/MTNet FRP ₹/MT ↓
1श्री भोगावती ससाका लि. परिते, करवीर, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी4000762.403653.29
2दालमिया भारत शुगर अँड इंडस्ट्रीज लि. आसुले-पाले, पन्हाळा, कोल्हापूरकोल्हापूरखाजगी7500980.503634.83
3श्री दुधगंगा ससाका लि. बिद्री, कागल, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी7500795.413607.48
4कुंभी कासारी ससाका लि. कुडित्रे, करवीर, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी5000822.363558.39
5दालमिया भारत शुगर इंडस्ट्रीज लि. कोकुरुड, करुंगळी, शिराळा, सांगलीसांगलीखाजगी36001069.483537.20
6देशभक्त रत्नाप्पाण्णा कुंभार पंचगंगा ससाका लि. गंगानगर, इचलकरंजीकोल्हापूरसहकारी5000928.143517.65
7यशवंतराव मोहिते कृष्णा ससाका लि. रेठरे बु. कराड, सातारासातारासहकारी12000859.243493.48
8पद्मभूषण क्रांतीवीर डॉ. नागनाथ अण्णा नायकवाडी हुतात्मा ससाका वाळवा, सांगलीसांगलीसहकारी3500910.463492.78
9अजिंक्यतारा ससाका लि. शाहूनगर, शेंद्रे, सातारासातारासहकारी4500904.773483.93
10डॉ. पातंगराव कदम सोनहिरा ससाका लि. मोहनराव कदमनगर, वांगी, कडेगाव, सांगलीसांगलीसहकारी9500930.753463.14
11राजारामबापू पाटील ससाका लि. युनिट-1 साखराळे, वाळवा, सांगलीसांगलीसहकारी7000906.853442.41
12राजाराम बापू पाटील ससाका लि. युनिट-2 वाटेगाव-सुरुल, वाळवा, सांगलीसांगलीसहकारी4000915.073425.89
13सदाशिवराव मंडलीक ससाका लि. सदाशिवनगर, हमिदवाडा, कागल, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी4000911.173410.76
14श्री. तात्यासाहेब कोरे वारणा ससाका लि. वारणानगर, पन्हाळा, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी12000881.823399.28
15विश्वासराव नाईक ससाका लि. यशवंतनगर, शिराळा, सांगलीसांगलीसहकारी5000934.393384.42
16ओंकार शुगर अँड डिस्टिलरी पॉवर लि. राजगोळी, राधानगरी, कोल्हापूरकोल्हापूरखाजगी25001032.923382.08
17श्री छत्रपती शाहु ससाका लि. कागल, कागल, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी7500945.303379.74
18श्री दत्त शेतकरी ससाका लि. शिरोळ, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी12000877.973377.87
19सर सेनापती संताजी घोरपडे शुगर फॅक्टरी लि. बेलेवाडी कळम्मा, कागल, कोल्हापूरकोल्हापूरखाजगी60001034.803368.78
20क्रांतीअग्रणी डॉ. जी. डी. बापूलाड ससाका लि. कुंडल, पलूस, सांगलीसांगलीसहकारी7500883.813367.53
21पद्मश्री डाँ. डी. वाय. पाटील ससाका लि. गणेशांतिनगर, गगनबावडा, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी5000951.933325.02
22कल्लाप्पाण्णा आवाडे जनसेवा शेतकरी ससाका लि. हुप्परी, हातकणंगले, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी16000889.293318.11
23अथणी शुगर लि. (उदयसिंहराव गायकवाड ससाका) बांबवडे, शाहुवाडी, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी6000975.643275.70
24भीमाशंकर ससाका लि. दत्तात्रयनगर अवसरी बु. आंबेगाव, पुणेपुणेसहकारी6000883.363272.14
25राजाराम बापू पाटील ससाका लि. युनिट-3 कारंदवाडी, वाळवा, सांगलीसांगलीसहकारी3500974.753271.06
26द माळेगाव ससाका लि. शिवनगर बारामती, पुणेपुणेसहकारी7500868.483269.03
27अथर्व इंटरट्रेड प्रा.लि. (दौलत ससाका) सलकणी, हालकर्णी, चंदगड, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी35001006.573256.54
28इको केन एनजी लि. म्हाळुंगे खालसा, चंदगड, कोल्हापूरकोल्हापूरखाजगी35001001.833237.75
29शरद ससाका लि. पो. नारंदे, हातकणंगले, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी2500934.753236.67
30श्री. गुरुदत्त शुगर्स लि. टाकळीवाडी, शिरोळ, कोल्हापूरकोल्हापूरखाजगी6000922.533236.43
31श्री विघ्नहर ससाका लि. निव्रतीनगर शिरोली, जुन्नर, पुणेपुणेसहकारी5000868.813151.40
32नॅचरल शुगर अँड अलाईड इंडस्ट्रीज लि. रांजणी, कळंब, धाराशिवधाराशिवखाजगी5000887.733143.21
33विलास ससाका लि. युनिट-2 तोंडार, उदगीर, लातूरलातूरसहकारी30001025.163131.72
34बळीराजा साखर कारखाना लि. कानडखेड, पूर्णा, परभणीपरभणीखाजगी3500845.623128.38
35बारामती ॲग्रो लि. (बारामती ॲग्रो कन्नड) छ.सं.नगरछ.सं.नगरखाजगी70001028.743126.76
36विलास ससाका लि. वैशालीनगर यु-1 निवळी, लातूरलातूरसहकारी3500957.903111.45
37ओलम ग्लोबल ॲग्री कमोडिटीज इंडिया प्रा.लि. राजगोळी खुर्द, चंदगड, कोल्हापूरकोल्हापूरखाजगी4960941.823103.65
38आप्पासाहेब नलावडे गडहिंग्लज तालुका ससाका लि. सरळी, कोल्हापूरकोल्हापूरसहकारी2500842.683074.77
39अथणी शुगर लि. (रयत ससाका शेवाळेवाडी) कराड, सातारासातारासहकारी5000973.733194.92
40व्ही.व्ही.डी. मांजरा ससाका लि. लातूरलातूरसहकारी7000931.523177.62
कॉलम 13 = Net FRP = कॉलम 10 − कॉलम 12 | जास्त Net FRP = शेतकऱ्यांना रोख अधिक | फक्त वरचे 40 कारखाने दाखवले आहेत
महत्त्वाचे निरीक्षण: कोल्हापूर व सांगली विभागातील कारखान्यांचे Net FRP सर्वाधिक आहे, तर सोलापूर, धाराशिव व नागपूर विभागातील कारखान्यांचे Net FRP तुलनेने कमी आहे. याचे मुख्य कारण — उसाची जास्त रिकव्हरी + कमी H&T खर्च = शेतकऱ्यांना अधिक निव्वळ मोबदला.
आवडल्यास ही बातमी शेअर करा

Leave a Reply

Select Language »